ΗΛΙΑΣ ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ "«ΓΛΩΣΣΟδρόμιον»: Αναζητώντας το “έτυμον” των Λέξεων."

   *Ένα Βιβλίο-Γλωσσικό ταξίδι στο ερεβώδες τοπίο του πυρήνα των Λέξεων.

                                                         ΒΙΒΛΙΟκριτική

           “Έστι δε αρχή της λέξεως το ελληνίζειν” ( H βάση του λόγου-ύφους είναι το να μιλάει κανείς σωστά ελληνικά)

         *Γράφει ο Δημήτριος Παπαγιαννόπουλος Δάσκαλος

         Η Γλώσσα δεν είναι ένας απλός κατάλογος λέξεων ούτε ένα εργαλείο καθημερινής συνεννόησης. Είναι ένας ολόκληρος κόσμος νοημάτων, μνήμης, σκέψης και πολιτισμού. Κάθε λέξη κρύβει μέσα της μια ιστορία, μια διαδρομή, ένα «έτυμον» που συχνά αποκαλύπτει κάτι από τον τρόπο με τον οποίο ο άνθρωπος αντιλαμβάνεται τον κόσμο και τον εαυτό του. Αναζητώντας το “έτυμον” μπαίνεις σε μία περιπλάνηση.

         Το «ΓΛΩΣΣΟδρόμιον» επιχειρεί ακριβώς αυτή την περιπλάνηση: Να ακολουθήσει τις υπόγειες διαδρομές των λέξεων και, μέσα από αυτές, να φωτίσει τις διαδρομές της ίδιας μας της σκέψης.

           Ο Αντισθένης το είχε πει από παλιά: «Αρχή σοφίας η των ονομάτων επίσκεψις». Δηλαδή, όποιος θέλει να λογίζεται «σοφός» θα πρέπει να γνωρίζει το περιεχόμενο-νόημα (σημαινόμενον) των λέξεων. Το «έτυμον»-ετυμολογία-αλήθεια-το ριζικό σύστημα των λέξεων σε οδηγεί σε έναν κόσμο μαγευτικό από νοήματα και ιδέες.

        Η αναζήτηση της καταγωγής μιας λέξης δεν είναι, λοιπόν, μια απλή φιλολογική άσκηση. Είναι μια προσπάθεια να συναντήσουμε τη βαθύτερη σημασία της και μαζί με αυτήν ένα κομμάτι της ιστορίας του ανθρώπου. Πίσω από κάθε λέξη υπάρχει μια μικρή ή μεγάλη περιπέτεια της σκέψης, μια διαδρομή που ενώνει το παρελθόν με το παρόν και τον άνθρωπο με τον πολιτισμό του.

         Μπορεί η εικόνα να κυριαρχεί στις μέρες μας, όμως οι λέξεις μάς κάνουν σοφότερους, γιατί ισχύει πάντα το αξίωμα:

          «Σκεφτόμαστε με λέξεις κι εκφράζουμε τις σκέψεις μας με λέξεις».

           Οι λέξεις είναι το φως μας και ο οδηγός μας, ο φωτεινός σηματοδότης μας.

         Οι λέξεις ορίζουν τα όρια του κόσμου μας, κατά πως λέει και ο Βίτγκενστάιν:

              «Τα όρια της Γλώσσας μας σημαίνουν τα όρια του κόσμου μας».

         Στον κόσμο ό,τι υπάρχει μπορεί να εκφραστεί γλωσσικά. Πολλές φορές ό,τι δεν χωράει στις λέξεις μας τείνει να θεωρείται και ως μη υπαρκτό.

        Και εδώ ακριβώς βρίσκεται η μεγάλη δύναμη της Λέξης. Η λέξη δεν έρχεται απλώς μετά τη σκέψη για να την «ντύσει». Συμμετέχει στη διαμόρφωση, στην οργάνωση και στην έκφρασή της. Όσο περισσότερες και ακριβέστερες λέξεις διαθέτουμε, τόσο περισσότερες δυνατότητες έχουμε να διακρίνουμε αποχρώσεις, να συλλαμβάνουμε έννοιες και να εκφράζουμε με ακρίβεια τον εσωτερικό μας κόσμο.

            Η σκέψη μας είναι εννοιακή, γι’ αυτό λέγεται πως:

                 «Οι λέξεις είναι το όχημα-ένδυμα της Σκέψης».

       Μπορεί η παραπάνω θέση να υποτιμά τη Λέξη έναντι της Σκέψης, αλλά με τίποτα, όμως, δεν την καταργεί…

          Ο ανθρώπινος πολιτισμός άρχισε να καλπάζει από τη στιγμή που στην έκφρασή του και στην επικοινωνία του χρησιμοποιείται η Λέξη, που είναι το «οικονομικότερο και αποτελεσματικότερο σύστημα συμβολισμού».

         Χάρη στη Λέξη ο άνθρωπος μπορεί να αποθηκεύει και να μεταδίδει εμπειρίες, γνώσεις, συναισθήματα και ιδέες. Η Λέξη γίνεται έτσι φορέας μνήμης. Μέσα στις λέξεις διασώζονται εποχές, πρόσωπα, αντιλήψεις και τρόποι ζωής που διαφορετικά θα χάνονταν στη σιωπή του χρόνου.

       Εξάλλου, πέραν όλων των άλλων, η Γλώσσα-Λέξη συνιστά και ταυτοτικό στοιχείο. Οι άλλοι μας γνωρίζουν-αναγνωρίζουν από τον λόγο-Λέξεις που χρησιμοποιούμε....

         Δεν μιλούμε όλοι με τον ίδιο τρόπο. Οι επιλογές των λέξεών μας αποκαλύπτουν την παιδεία μας, τις εμπειρίες μας, τις ευαισθησίες μας, ακόμη και τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τον κόσμο. Γι’ αυτό η Γλώσσα δεν είναι μόνον μέσο επικοινωνίας, αλλά είναι και ένας καθρέφτης του ανθρώπου και της κοινωνίας.

       Για άλλους η «Γλώσσα» συνιστά το λογισμικό ενός λαού. Γι’ αυτό, αν κάποιος θέλει να καταλάβει τη νοοτροπία-βιοθεωρία ενός λαού, πρέπει πρώτα να μάθει τις λέξεις του.

        Κι αν κάποιος θέλει να κατακτήσει έναν λαό, δεν χρειάζεται μόνον όπλα, αλλά χρειάζεται και να αλλοιώσει ή να φτωχύνει τη γλώσσα του. Γιατί μια λέξη λιγότερη σημαίνει λιγότερους τρόπους του «σκέπτεσθαι».

       Η φτώχεια της Γλώσσας δεν είναι, επομένως, μόνον φτώχεια λεξιλογίου. Μπορεί να γίνει και φτώχεια σκέψης, έκφρασης και αντίληψης. Όταν περιορίζονται οι λέξεις με τις οποίες μπορούμε να ονομάσουμε τον κόσμο, περιορίζονται και οι αποχρώσεις με τις οποίες μπορούμε να τον κατανοήσουμε.

       Οι λέξεις μας μάς προδίδουν και μάς φανερώνουν, ακόμη και όταν τις χρησιμοποιούμε για να κρύψουμε κάτι μη αρεστό στον εαυτό μας. Γιατί οι λέξεις είναι η εικόνα μας, ο καθρέφτης του εσωτερικού μας κόσμου.

         Ας μην σπαταλάμε, λοιπόν, χρήματα και χρόνο για τη βελτίωση της εξωτερικής μας εικόνας, πριν ακόμη ομορφύνουμε τον τρόπο που εξωτερικεύουμε τον έσω κόσμο μας.

          Κι εδώ η Γλώσσα συναντά την αυτογνωσία. Ο άνθρωπος μπορεί να προσπαθεί να παρουσιάσει προς τα έξω μια εικόνα διαφορετική από εκείνη που πραγματικά είναι. Όμως πολλές φορές οι λέξεις του, ο τρόπος που μιλά, οι χαρακτηρισμοί που επιλέγει και οι έννοιες που χρησιμοποιεί αποκαλύπτουν περισσότερα απ’ όσα ο ίδιος θα ήθελε.

       Αν, τελικά, οι Λέξεις είναι οι Σκέψεις μας και οι Σκέψεις μας είναι ο χαρακτήρας μας, τότε οι Λέξεις είναι ο χαρακτήρας μας.

        Για το σώμα μας ανακαλύψαμε χίλιους τρόπους για να καλύψουμε τις αδυναμίες του και τα αδύνατα σημεία. Για τις λέξεις μας που αποτελούν πυρηνικό στοιχείο της Ταυτότητάς μας, και όχι μόνον ένα απλό όργανο επικοινωνίας, τι κάνουμε;

        Και πώς να κρυφτείς από τις λέξεις σου, που άλλες είναι η «δόξα» σου και άλλες η ντροπή-όνειδός σου;

        Πόσες και πόσες λέξεις των συνανθρώπων μας δεν μας πλήγωσαν και πόσες άλλες δεν μας έκαναν να νιώθουμε ευτυχείς και μοναδικοί!!

          Πόσες και πόσες φορές δεν χαρακτηρίσαμε θετικά κάποιον από τα λόγια-λέξεις του και πόσες φορές δεν τον καταδικάσαμε από την ποιότητα των λέξεών του;

                Πώς λέμε μερικές φορές «Τα λόγια σου με χόρτασαν».

       Μια λέξη μπορεί να γίνει χάδι ή πληγή, γέφυρα ή τείχος, πρόσκληση ή απόρριψη. Μπορεί να δώσει κουράγιο σε έναν άνθρωπο που λυγίζει ή να τον κάνει να αισθανθεί μόνος. Γι’ αυτό και η ποιότητα της Γλώσσας μας δεν είναι αδιάφορη υπόθεση. Οι λέξεις έχουν δύναμη και ευθύνη.

        Πολλές φορές χρησιμοποιούμε λέξεις όπως: Βανδαλισμός, μιθριδατισμός, στρουθοκαμηλισμός, πύρρειος, Φαρισαίος, σαδισμός, σολοικισμός, δήλιον πρόβλημα, βυζαντινολογίες...

       Αλήθεια, πώς νιώθουν οι άλλοι που ακούν τέτοιες λέξεις από εμάς και πώς νιώθουμε εμείς όταν τις ακούμε από άλλους;

   Και εδώ αρχίζει μια ακόμη γοητευτική διαδρομή του βιβλίου «ΓΛΩΣΣΟδρόμιον». Οι λέξεις αυτές δεν είναι άψυχα λεκτικά σχήματα. Κουβαλούν ιστορίες, πρόσωπα, γεγονότα, πολιτισμικές μνήμες και ιδιαίτερες σημασίες. Όταν γνωρίζουμε την καταγωγή και την ιστορία τους, δεν τις χρησιμοποιούμε απλώς μηχανικά. Κατανοούμε καλύτερα τι πραγματικά σημαίνουν και τι μεταφέρουν μαζί τους.

                          Κι  ας μην ξεχνάμε πως:

«Τα μέταλλα αναγνωρίζονται από τον ήχο τους, οι άνθρωποι από τα λόγια τους». (graffiti)

         Ίσως, τελικά, η φροντίδα για τη Γλώσσα να είναι μια μορφή φροντίδας για τον ίδιο τον άνθρωπο. Γιατί μέσα στις λέξεις κατοικούν οι σκέψεις μας, οι αξίες μας, οι μνήμες μας και η ταυτότητά μας. Να γνωρίζουμε τις λέξεις σημαίνει να γνωρίζουμε καλύτερα τον κόσμο, αλλά και τον εαυτό μας. Αυτό το ταξίδι επιχειρεί το «ΓΛΩΣΣΟδρόμιον»: Όχι μια απλή παράθεση λέξεων και ετυμολογιών, αλλά μια περιπλάνηση στο Βασίλειο των Λέξεων, εκεί όπου η Γλώσσα γίνεται γνώση, αυτογνωσία και πολιτισμός.

            Η αφιέρωση του συγγραφέα είναι ενδεικτική των προθέσεων-στόχων του και του περιεχομένου του βιβλίου.

      «Στη μυστική ζωή των λέξεων και στις υπόγειες διαδρομές τους, στις μεταμορφώσεις τους και ίχνη που αφήνουν στον χρόνο».

                 ■ Περισσότερα στα σχετικά κεφάλαια του βιβλίου...

 

 https://iliasgiannakopoulos.blogspot.com/

Στήβεν Αβραμίδης " Κουβαλάει αλήθεια η νύχτα - διάγνωση αντιποίησης"

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Κουβαλάει αλήθεια η νύχτα 

διάγνωση αντιποίησης

Προφήτου Ηλία 41 Χαλάνδρι 152 33, Τηλ.: 210 23 12 317, ekdoseiskalligrafos@gmail.com, www.kalligrafosbooks.gr

Ανέκαθεν η ποίηση είχε λίγους αναγνώστες – και δύσκολους. Ίσως γιατί απαιτεί συνοδοιπόρους αποφασισμένους για μια διανοητική και συναισθηματική περιπέτεια, έτοιμους να φιλοσοφήσουν, να αμφισβητήσουν, να κλονιστούν, να ομολογήσουν, να αναθεωρήσουν, να δουν τον κόσμο και τον εαυτό τους μ’ άλλα μάτια. 

Ο Στήβεν Αβραμίδης αφήνει μισάνοιχτη την πόρτα και προσκαλεί: με συνθέσεις, αντηχήσεις κι αποστάγματα.

 Ξέρω τί θέλω; Αμέ. 

Τον δρόμο για να φτάσω. 

Τον προορισμό τί να τον κάνω; 

Ο Στήβεν Αβραμίδης γεννήθηκε στην Αθήνα τον Μάιο του 1962. Σπούδασε ηλεκτρολόγος μηχανικός στο Ε.Μ.Π. και έκανε μεταπτυχιακά στο Columbia University της Νέας Υόρκης. Είναι διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας Tech-Line S.A., η οποία ασχολείται με φαρμακευτικά προϊόντα. 

Με την εβδομαδιαία στήλη του …στο φως του φεγγαριού και στη σκιά του ήλιου… αρθρογράφησε πολιτικά στην καθημερινή εφημερίδα «Φίλαθλος» για πέντε χρόνια (2006-2011). 

Από το 2008 δηλώνει παρών στο διαδίκτυο με το site του dailytripes.gr. 

Πρώτο του βιβλίο ήταν η Γκρίνια, 18 ιστορίες ανατρεπτικής… αγάπης (ΚΑΚΤΟΣ, 2022)

Προφήτου Ηλία 41 Χαλάνδρι 152 33, Τηλ.: 210 23 12 317, ekdoseiskalligrafos@gmail.com, www.kalligrafosbooks.gr

Κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις Τσουκάτου το νέο βιβλίο του Στέλιου Καραγιαννόπουλου "Επιβίωση: Πρόσφυγες κι εργάτες στον 20ό αιώνα"

 

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Στέλιος Καραγιαννόπουλος

Επιβίωση: Πρόσφυγες κι εργάτες στον 20ό αιώνα

Σελίδες: 202, ISBN: 978-618-5466-60-2, Τιμή: 14 ευρώ

Εκδόσεις Τσουκάτου

  

Κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις Τσουκάτου το νέο βιβλίο του Στέλιου Καραγιαννόπουλου Επιβίωση: Πρόσφυγες κι εργάτες στον 20ό αιώνα.

Αυτή είναι η ιστορία του Παναγιώτη. Πρόσφυγας από την Κωνσταντινούπολη, καπνεργάτης στην Καβάλα, όμηρος στη Βουλγαρία, εργάτης στη ναζιστική Γερμανία. Μια ζωή σαν όλες τις άλλες. Σαν αυτές τις ζωές για τις οποίες η επίσημη ιστορία δεν έχει χώρο. Ζωές οι οποίες συνήθως καταλήγουν μια στατιστική, ένα νούμερο. Ή τίποτα. Τις ζωές αυτές για να τις αφουγκραστείς πρέπει να διαβάσεις ανάμεσα από τις γραμμές των αρχείων και να προλάβεις τους γέροντες προτού ξεκινήσουν για το δικό τους ταξίδι. Είναι και η ιστορία καταγραφής του απόηχου που άφησε πίσω της η ζωή του Παναγιώτη. Μια αναζήτηση σε αρχεία, σε μνήμες, σε τόπους. Και μια προσπάθεια αυτά τα θραύσματα να αποκτήσουν νόημα. Να απαντήσουν ερωτήματα. Να εξηγήσουν επιλογές. Όταν η λάθος απόφαση σήμαινε πείνα, κακουχία, θάνατο. Είναι και η ιστορία της οικογένειας του Παναγιώτη. Των ανθρώπων που ήρθαν πριν και μετά απ’ αυτόν. Των ανθρώπων που άγγιξε, που κοίταξε, που έφαγε μαζί τους στο ίδιο τραπέζι. Aπό το ίδιο πιάτο. Που τους απογοήτευσε και τον πίκραναν. Που τους μάλωσε και του γύρισαν την πλάτη. Που στάθηκαν δίπλα του όταν η γη έτρεμε. Είναι η ιστορία των ανθρώπων που έζησαν ακόμα μία μέρα, όταν η επιβίωση δεν ήταν αυτονόητη.

Βιογραφικό

Ο Στέλιος Καραγιαννόππουλος γεννήθηκε το 1979 στο Τορόντο του Καναδά. Μεγάλωσε στην Αθήνα και σπούδασε ιστορία στην Κέρκυρα και το Λονδίνο. Το μυθιστόρημά του Αναζήτηση εργασίας (εκδ. Περίπλους, 2022) βραβεύτηκε στον 40ό διαγωνισμό της Πανελλήνιας Ένωσης Λογοτεχνών. Την ίδια χρονιά κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Περίπλους το ιστορικό δοκίμιο Τι να μαγείρευε η γιαγιά Ζαχαρένια και άλλες ιστορίες από τις κουζίνες της Κωνσταντινούπολης. Έχει επιμεληθεί την έκδοση των μαρτυριών Από την Πάνιτσα στο Διάσελλο, μια ιστορία από τη Θεσσαλία (εκδ. Ηδύφωνο, 2022) και Ταξιαρχία Ιππικού του ΔΣΕ (εκδ. MemOria, 2025). Από το 2016 ζει στις Βρυξέλλες και εργάζεται στη βιβλιοθήκη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

 

Εκδόσεις Τσουκάτου, Μαυρομιχάλη 84 & Καλλιδρομίου, 114 72 Αθήνα, 2108817341

https://www.tsoukatou.gr/, ekdoseis.tsoukatou@yahoo.gr

ΗΛΙΑΣ ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ "«ΓΛΩΣΣΟδρόμιον» - Πρόλογος"

 

&. Γράφει ο Ηλίας Γιαννακόπουλος, Blog "ΙΔΕΟπολις"  

                                 #. Αντί Προλόγου        

                       “Η  των  Ονομάτων  Επίσκεψις”

          

        Διαβάζοντας κάποια κείμενα ή ακούγοντας πολλούς συνανθρώπους μας βρίσκεσαι αντιμέτωπος  με γλωσσικά ολισθήματα. Αυτά άλλοτε είναι γραμματικά, άλλοτε συντακτικά κι άλλοτε νοηματικά. Δεν είναι λίγες οι φορές που αυτά τα ολισθήματα δυσκολεύουν την επικοινωνία μας αφού χρησιμοποιούμε με λανθασμένο τρόπο κάποιες λέξεις. Επειδή, όμως, οι λέξεις αποτυπώνουν με ήχο και εικόνα τη σκέψη μας (Σημαίνον / Σημαινόμενο) καθίσταται κατανοητό πόσο προσεκτικοί πρέπει να είμαστε ως πομποί λόγου.

           Όταν οι λέξεις χρησιμοποιούνται (γραμματικά, συντακτικά, νοηματικά…) λανθασμένα τόσο στον προφορικό όσο και στον γραπτό λόγο μας δεν μάς εκθέτουν μόνον ως υποκείμενα του λόγου αλλά προκαλούν στο δέκτη σύγχυση και πολλές φορές καθίστανται και αιτία παρεξηγήσεων. Εξάλλου ο πλούτος του λόγου μας και η σωστή χρήση των λέξεων φανερώνει και την εσωτερική ποιότητά μας. Κι αυτό γιατί όσα γνωρίζουμε και όσα κοινοποιούμε (προφορικά ή γραπτά) αντλούνται από το corpus-σώμα του γλωσσικού-λεξιλογικού αποθέματός μας.

           Ποιος θα μπορούσε να αγνοήσει ή να παραβλέψει τις δύο εμβληματικές φράσεις-θέσεις των Αντιφώντα και Wittgenstein που αποτελούν τα θεμέλια της γλωσσολογίας και της τέχνης -τεχνικής της γλωσσικής μας επικοινωνίας;

                    α. “Αρχή Σοφίας η των Ονομάτων Επίσκεψις”

          β.”Τα όρια της Γλώσσας μας σημαίνουν τα όρια του Κόσμου μας”

         Αν, λοιπόν, η παιδεία και σοφία μας προϋποθέτουν τη σωστή γνώση και χρήση του νοηματικού πυρήνα των λέξεων (α) και ταυτόχρονα η παραδοχή πως ο κόσμος μας φτάνει μέχρι εκεί που φτάνει και η γλώσσα μας, οι λέξεις μας (β), τότε δύσκολα μπορούμε να αρνηθούμε πως είμαστε δημιουργήματα των λέξεών μας .

           Όσα ξέρω, δηλαδή, είναι αυτά για τα οποία έχω λέξεις. Ο κόσμος μας είναι αυτός που μπορούμε να τον εκφράσουμε γλωσσικά. Ό,τι άλλο υπάρχει μέσα μας και δεν μπορούμε να το εκφράσουμε με λέξεις, είναι σαν να μην υπάρχει ή υπάρχει σε μία νεφελώδη κατάσταση…..

           Ίσως το παρακάτω παράδειγμα θα βοηθούσε να καταλάβουμε την αξία του να γνωρίζουμε σωστά το νοηματικό φορτίο  και την οικογένεια των λέξεων και να τις χρησιμοποιούμε σωστά με στόχο την αποτελεσματικότερη επικοινωνία μας με τον περίγυρό μας.

         “Ένας ναυαγός ριγμένος σε ένα άγνωστο νησί βλέπει μακριά κάποιους ναύτες να προσπαθούν να οδηγήσουν το πλοίο τους με την βοήθεια του ναυάρχου στον πλησιέστερο ναύσταθμο. Ο ναυαγός κοιτώντας μακριά νιώθει μία ναυτία και θυμάται τα ναύλα που πλήρωσε για ένα μεγάλο ταξίδι του στο επίνειο μιας μεγάλης και ξακουστής πόλης της Ν. Αμερικής. Εν τω μεταξύ δίπλα του τα νηκτικά  πουλιά αναζητούσαν στα νερά της θάλασσας την τροφή τους…”.

          Είναι σημαντικό, επομένως, ο συντάκτης του παραπάνω παραδείγματος, όπως και ο αναγνώστης να γνώριζαν πως οι λέξεις ναυαγός νησί, ναύτες, ναυάρχου, ναύσταθμο, ναυτία, ναύλα, επίνειο, νηκτικά καθώς και το νηολόγιο, το νεώριο, η νήσσα και το ναυπηγείο είναι ομόρριζα και παράγωγα του ρήματος *νέω= κολυμπώ (θέματα –ναυ,-νεω, -νηο).

        Αναγκαία, επίσης, κρίνεται στον καθημερινό μας λόγο η αποφυγή κάποιων γλωσσικών λαθών που δεν παραβιάζουν μόνον τους γραμματικούς κανόνες αλλά και αλλοιώνουν το νοηματικό φορτίο των λέξεων με αποτέλεσμα να δυσκολεύεται η επικοινωνία μας. Τα παραδείγματα που ακολουθούν είναι ενδεικτικά:

         1.Η οικονομική κρίση ελλοχεύει (εγκυμονεί) κινδύνους και για την ψυχική υγεία των ανθρώπων, 2.Οι επικεφαλείς (επικεφαλής) της πορείας προκάλεσαν τον ενθουσιασμό του πλήθους με τα πρωτότυπα συνθήματά τους, 3. Την ανθρώπινη προσοχή την διεγείρει ότι (ό,τι) προκαλεί το ενδιαφέρον της, 4. Η κοινή γνώμη εκδήλωσε την συμπάθειά της στον Πάτερ (Πατέρα) Αντώνιο, 5.Οι απεργοί διεκδικούν πιο περισσότερα (πιο πολλά) από αυτά που τους δίνει η κυβέρνηση, 6.Το έργο των χειρούργων (χειρουργών) είναι πολύ δύσκολο / Οι πανούργοι άνθρωποι χρησιμοποιούν κάθε μέσο για την επίτευξη των στόχων τους (όταν η κατάληξη *-ουργός τονίζεται στη λήγουσα έχει την έννοια του καλού π.χ δημιουργός, ενώ όταν τονίζεται στην παραλήγουσα *-ούργος έχει την έννοια του κακού, π.χ κακούργος).{ Οι λέξεις που βρίσκονται στην παρένθεση είναι ο σωστός τύπος}.

            

         Μία άλλη παράμετρος της ποιότητας της γλωσσικής μας επικοινωνίας  μας είναι και η σαφής γνώση του ριζικού συστήματος (ετυμολογία) των λέξεων που χρησιμοποιούμε στο λόγο μας, όπως ενδεικτικά αποτυπώνεται και στα παρακάτω παραδείγματα:

      *Οι λέξεις Τέχνη, Τόκος και  Τέκνο πηγάζουν από το ρήμα *Τίκτω.

      *Το έλλειμμα, η Έλλειψη, ο Ελλιπής και το Υπόλοιπο πηγάζουν από το ρήμα *Λείπω.

      * Οι Ρηξικέλευθες ιδέες παραπέμπουν στο ρήμα *Ρήγνυμι και στην *Κέλευθο = Μονοπάτι, δρόμος. Άρα οι ρηξικέλευθες ιδέες είναι αυτές που ανοίγουν δρόμους στη σκέψη και στις δραστηριότητες του ανθρώπου.     

       *Το Νήπιο, η Αμετροέπεια, η Εποποιία και η Συνέπεια προϋποθέτουν το Έπος = Λόγος που πηγάζει από το ρήμα *Λέγω-Είπον.

       * Ένα δάνειο μπορεί για τον δανειζόμενο να είναι Απεχθές και Επαχθές και ένα έγκλημα να  χαρακτηρίζεται ως “ιδιαζόντως Ειδεχθές“. Το Απεχθές πηγάζει από το Από + Έχθος = Μίσος (απεχθάνομαι = αποστρέφομαι, απορρίπτω, σιχαίνομαι), το Επαχθές  από το Επί + Άχθος = Βάρος και το Ειδεχθές από το Είδος + Έχθος = Μίσος.

       * Οι λέξεις Νήπιο (νη + έπος),  Νηνεμία (νη + άνεμος) και Νηπενθές (νη + πένθος) έχουν ως κοινό στοιχείο το προθεματικό αρνητικό μόριο *νη = άνευ-χωρίς.

           Στα ενδιαφέροντα στοιχεία-γνωρίσματα της γλωσσικής μας επικοινωνίας είναι κι εκείνες οι λέξεις που μάς παραπέμπουν σε Πόλεις και Ανθρώπους, όπως Πύρρειος νίκη, Σαδιστική συμπεριφορά, Βανδαλισμοί, Αβδηριτισμός κι άλλες.

          Το ενδιαφέρον μας, επίσης, προκαλεί και η καταγωγή καθώς και η πορεία κάποιων λέξεων, όπως των Κόσμος και Ηλικία. Η λέξη Κόσμος αρχικά σήμαινε το στολίδι, ενώ στη συνέχεια παραπέμπει σε πλήθος ανθρώπων.

         Η λέξη Ηλικία ετυμολογικά παραπέμπει στην πορεία-περιστροφή περί τον ήλιο  Ήλιος + Κίω ή Κείω). Άρα όταν λέμε την Ηλικία μας υπολογίζουμε πόσες φορές έχουμε περιστραφεί (ετήσια περιστροφή) γύρω από τον Ήλιο. Ίσως αυτή η σημασία και η ετυμολογία της λέξης να υποδηλώνει πως οι αρχαίοι Έλληνες πίστευαν-γνώριζαν (;) πως η Γη περιστρέφεται περί τον ήλιο και όχι το αντίθετο όπως πολλοί υποστηρίζουν.

         Ανιχνεύοντας, λοιπόν, τις σημασίες και το ριζικό σύστημα των λέξεων εμπλουτίζουμε τις γνώσεις μας δικαιώνοντας τόσο τον Wittgenstein όσο και τον Αντιφώντα που διακήρυξε με εμφαντικό τρόπο πως η αφετηρία της σοφίας και της παιδείας μας είναι η κατανόηση του εσωτερικού πυρήνα των λέξεων “…η των ονομάτων επίσκεψις”.

          Στα κεφάλαια του παρόντος βιβλίου εκτός από τα κείμενα που πραγματεύονται τη δύναμη της Γλώσσας-Λέξης και τη σχέση της με την Σκέψη υπάρχουν κι εκείνα που ανιχνεύουν και παρουσιάζουν το ριζικό σύστημα και τη σημασία των λέξεων από την Ομηρική εποχή έως σήμερα.

          Αυτή η εισβολή του ερευνητή στα κρυφά δώματα των λέξεων και κατ’ ακολουθία η ανάγνωση του βιβλίου συνιστά την απόλυτη πνευματική εκγύμναση. Κι αυτό γιατί:

        “Γινόμαστε αυτό που σκεπτόμαστε και σκεπτόμαστε με τις λέξεις που γνωρίζουμε… Άρα είμαστε οι λέξεις μας “.

 https://iliasgiannakopoulos.blogspot.com/

 

ΒΙΒΛΙΟ-παρουσίαση Ηλίας Γιαννακόπουλος*, «ΓΛΩΣΣΟδρόμιον»

  ■ Ένα βιβλίο για όλη την οικογένεια 

(“Οι υπόγειες διαδρομές της γλώσσας”, Εκδόσεις Σταμούλη, Ιούλιος 2026, σελ. 352, Φορέας έκδοσης Φ.Ι.Α.Λ.Ε.Θ, σειρά “Κείμενα και Μελέτες”).                             

         «Όποιος ελέγχει τις λέξεις, επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι σκέφτονται ή και ερμηνεύουν την πραγματικότητα».

        Στην εποχή της εικόνας, των emojis και της κυριαρχίας της ψηφιακής επικοινωνίας, πολλοί είναι εκείνοι που θρηνολογούν για το μέλλον της Γλώσσας και της Λέξης. Υποστηρίζουν πως συντελείται μια προϊούσα επιστροφή στα Ιδεογράμματα και, γενικότερα, στην εικονογραφική Γραφή. Τα σύγχρονα ψηφιακά σύμβολα, πράγματι, έφεραν μια μικρή επανάσταση στον χώρο της επικοινωνίας και, σύμφωνα με ορισμένους μελετητές, η εξέλιξη αυτή ενδέχεται να επηρεάσει βαθύτατα την παραδοσιακή γλωσσική επικοινωνία.

        Με αυτά τα δεδομένα, εύλογα ίσως αναρωτηθεί κάποιος: Τι θα μπορούσε να προσφέρει σήμερα ένα βιβλίο για τη Γλώσσα και τις Λέξεις; Πώς μπορεί ένα βιβλίο αφιερωμένο στη Γλώσσα και στις Λέξεις να εμπλουτίσει την επικοινωνία μας και, κυρίως, να αναδείξει τον πλούτο των νοημάτων που αφειδώλευτα μας χαρίζουν οι λέξεις μας; Το ερώτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια εποχή όπου η ταχύτητα της επικοινωνίας συχνά υποκαθιστά το βάθος της σκέψης.

       Η απάντηση, ίσως, βρίσκεται στην ίδια τη φύση του ανθρώπου και στη σχέση του με τη Γλώσσα. Στον βαθμό που «οι λέξεις που κατέχουμε και μας κατέχουν» είναι η ίδια η ζωή μας, αφού ο άνθρωπος «σκέφτεται με λέξεις και εκφράζει τη σκέψη του με λέξεις», η ενασχόληση με τη Γλώσσα δεν αποτελεί μια απλή φιλολογική άσκηση. Αποτελεί μια απόπειρα κατανόησης του ίδιου του ανθρώπου, της σκέψης του και του κόσμου που δημιουργεί μέσα από τις λέξεις.

       Οι λέξεις, λοιπόν, οι σταθεροί συνοδοί της ζωής μας, αλλά και οι υπόγειες διαδρομές τους, αποτελούν το βασικό θέμα που πραγματεύεται το νέο, πέμπτο βιβλίο, του Φιλολόγου-συγγραφέα Ηλία Γιαννακόπουλου, με τον χαρακτηριστικό τίτλο «ΓΛΩΣΣΟδρόμιον».

           Πρόκειται για ένα βιβλίο που επιχειρεί να ακολουθήσει τις λέξεις όχι μόνο στην επιφάνειά τους, όπως τις συναντούμε στην καθημερινή μας επικοινωνία, αλλά και στο «υπόγειο» ριζικό τους σύστημα, εκεί όπου κρύβονται η ιστορία, η καταγωγή, οι μεταμορφώσεις και οι σημασιολογικές τους αποχρώσεις.

        Το βιβλίο, ενταγμένο στη σειρά «Κείμενα και Μελέτες» της Φ.Ι.Α.Λ.Ε.Θ., εκδόθηκε από τον εκδοτικό οίκο Κ. & Μ. Σταμούλη (Θεσσαλονίκη, Ιούλιος 2026), με την επιμέλεια της κ. Ναυσικάς Μουλά.

         Το «ΓΛΩΣΣΟδρόμιον», με τα 48 κείμενα, εκτείνεται σε 349 σελίδες, οι οποίες διανθίζονται από σχετικές με το θέμα κάθε φορά εικόνες. Η έκταση του βιβλίου δεν λειτουργεί ως αυτοσκοπός, αλλά ως αποτέλεσμα μιας επίμονης περιήγησης στον κόσμο των λέξεων και των πολλαπλών σημασιών τους.

          Η δομή και η διάρθρωση των 48 κειμένων είναι επιμελώς οργανωμένες. Τα 31 κείμενα εξετάζουν και αναπτύσσουν με ξεχωριστό τρόπο το ριζικό σύστημα κάποιων λέξεων και τις υπόγειες διαδρομές τους από την αρχαιότητα έως σήμερα, με πλήθος παραδειγμάτων. Η ετυμολογική αναζήτηση μετατρέπεται έτσι σε ένα μικρό ταξίδι στον χρόνο, καθώς μια λέξη αποκαλύπτει συχνά πίσω από τη σημερινή της μορφή έναν ολόκληρο κόσμο ιστορικών και σημασιολογικών μεταβολών.

        Πολλές φορές το «έτυμον», δηλαδή η ετυμολογία κάποιων λέξεων, ξαφνιάζει, ακριβώς επειδή τις χρησιμοποιούμε καθημερινά χωρίς να γνωρίζουμε επαρκώς τις νοηματικές τους αποχρώσεις. Και η άγνοια αυτή δεν είναι χωρίς συνέπειες. Επηρεάζει την ποιότητα και το εύρος της σκέψης μας, αλλά και την ορθότητα με την οποία χρησιμοποιούμε τις λέξεις. Η γνώση, επομένως, της καταγωγής μιας λέξης δεν είναι απλώς γνώση της ιστορίας της, αλλά μπορεί να γίνει ένας διαφορετικός τρόπος προσέγγισης και κατανόησης της ίδιας της πραγματικότητας.

       Τα άλλα 15 κείμενα, εκτός των δύο προλόγων, αναπτύσσουν και σχολιάζουν τον ρόλο, την αξία και τη λειτουργία των λέξεων και, γενικότερα, της Γλώσσας μας, όχι μόνο ως οργάνου επικοινωνίας αλλά και ως εργαλείου σκέψης. Εξάλλου, δεν πρέπει να ξεχνάμε, όπως ρητά και συχνά διακηρύσσει ο συγγραφέας στο «ΓΛΩΣΣΟδρόμιον», πως «οι λέξεις είναι το όχημα-ένδυμα της σκέψης». Μέσα από αυτήν τη θέση η Γλώσσα παύει να θεωρείται απλό μέσο έκφρασης και αναδεικνύεται σε βασικό μηχανισμό με τον οποίο ο άνθρωπος οργανώνει, ερμηνεύει και μετασχηματίζει τον κόσμο του.

       Στα αξιοσημείωτα του βιβλίου συγκαταλέγεται και η προσπάθεια του συγγραφέα να καταδείξει πως οι λέξεις και, γενικότερα, η Γλώσσα μας συνιστούν για τον καθένα μας την άλλη οικογένεια, την άλλη Πατρίδα μας. Κι αυτό γιατί οι Λέξεις-Γλώσσα δεν συνιστούν μόνον το πιο οικονομικό και αποτελεσματικό μέσο επικοινωνίας, αλλά αποτελούν και βασικό ταυτοτικό μας στοιχείο. Μέσα στη Γλώσσα αποτυπώνονται η ιστορία, ο πολιτισμός, η συλλογική μνήμη και ένας ιδιαίτερος τρόπος με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τον κόσμο.

       Εξίσου σημαντική είναι και η πρόθεση-προσπάθεια του συγγραφέα να καταδείξει πως το δίλημμα «αρχαία ελληνικά ή νέα ελληνικά» αποτελεί μία πλάνη-ψευτοδίλημμα. Η γλώσσα δεν είναι ένα στατικό οικοδόμημα αλλά ένας ζωντανός οργανισμός που μεταβάλλεται, προσαρμόζεται και συνεχίζει. Πάρα πολλές λέξεις της αρχαίας ελληνικής επιβιώνουν μέχρι σήμερα, είτε με την αρχική τους μορφή και σημασία είτε με τις αναγκαίες γλωσσικές προσαρμογές της εποχής μας. Έτσι, η αρχαία και η νέα ελληνική δεν αποτελούν δύο αποκομμένες πραγματικότητες αλλά δύο κρίκους μιας μακράς γλωσσικής συνέχειας.

          Ενδεικτικό είναι το παράδειγμα της αρχαίας ελληνικής λέξης «ἅλς-ἁλός», με τη σημασία της θάλασσας και του αλατιού. Από αυτήν την αρχαία λέξη έλκουν την καταγωγή τους σημερινές λέξεις, όπως παραλία, αλμυρός και άλλες συγγενικές λέξεις. Μέσα από τέτοια παραδείγματα ο αναγνώστης αντιλαμβάνεται πως πολλές φορές οι λέξεις που χρησιμοποιούμε καθημερινά κουβαλούν μέσα τους ένα μακρινό παρελθόν, το οποίο αγνοούμε, αλλά εξακολουθεί να ζει μέσα στη σύγχρονη γλώσσα.

            Στα ενδιαφέροντα κείμενα του βιβλίου συγκαταλέγονται και εκείνα που καταγγέλλουν το φαινόμενο της άκρατης και αλόγιστης χρήσης ξένων λέξεων στην επικοινωνία μας, γνωστής και ως ξενομανίας ή, χαρακτηριστικά, «Γλωσσική Αγγλοκρατία». Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στην παρουσία ξενόγλωσσων επιγραφών στους κεντρικούς δρόμους των πόλεών μας, με ειδική αναφορά στα Τρίκαλα, τη στιγμή που ελληνικές επιγραφές με αρχαία ρητά κοσμούν την είσοδο ξένων πανεπιστημίων. Το ζήτημα δεν τίθεται ως μια στείρα άρνηση του ξένου, αλλά ως προβληματισμός για την ανάγκη να προστατεύσουμε την αισθητική, την ευγένεια και τη λειτουργικότητα της δικής μας γλωσσικής έκφρασης.

          Γενικότερα, το βιβλίο απευθύνεται σε όλους, ανεξάρτητα από ηλικία και μόρφωση, και ιδιαίτερα σε εκείνους που νοιάζονται για την «ευγένεια» και «αισθητική» της Γλώσσας μας. Δεν απαιτεί από τον αναγνώστη ειδικές γλωσσολογικές γνώσεις. Αντίθετα, επιχειρεί να τον κάνει να ξανακοιτάξει τις λέξεις που χρησιμοποιεί καθημερινά και να ανακαλύψει πίσω από την οικεία τους μορφή έναν κόσμο ιστορίας, νοημάτων και πολιτισμού.

       Εξάλλου, σύμφωνα και με τον συγγραφέα, η ποιότητα ενός ανθρώπου είναι, σε έναν βαθμό, συνάρτηση και της ικανότητάς του να χρησιμοποιεί σωστά τη γλώσσα του, στον βαθμό που οι παρακάτω θέσεις του Αντισθένη και του Wittgenstein εξακολουθούν να έχουν καθολική ισχύ:

      «Αρχή σοφίας η των ονομάτων επίσκεψις» ( Αντισθένης).
   «Τα όρια της Γλώσσας μας σημαίνουν τα όρια του Κόσμου μας» (Wittgenstein).

       Η αφιέρωση του βιβλίου συνιστά, θα μπορούσε να πει κανείς, και μια συμπύκνωση του περιεχομένου και του στόχου του. Γιατί το «ΓΛΩΣΣΟδρόμιον» δεν φιλοδοξεί απλώς να μας πληροφορήσει για την καταγωγή κάποιων λέξεων. Επιχειρεί να μας συμφιλιώσει ξανά με τη Γλώσσα μας, να μας κάνει να σταθούμε με μεγαλύτερο σεβασμό απέναντι στη Λέξη και να αντιληφθούμε ότι κάθε λέξη έχει τη δική της ιστορία, τη δική της διαδρομή και, πολλές φορές, τη δική της κρυμμένη δύναμη.

      «Στη μυστική ζωή των λέξεων και στις υπόγειες διαδρομές τους, στις μεταμορφώσεις τους και ίχνη που αφήνουν στον χρόνο» 

 

Για την πληρέστερη ενημέρωση του αναγνώστη παρατίθενται στη συνέχεια το Περιεχόμενο του βιβλίου καθώς και το Οπισθόφυλλο του «ΓΛΩΣΣΟδρομίου».

                                                 Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α

         

                          1. ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΤΗΣ Φ.Ι.Α.Λ.Ε.Θ. ......................................... 9

                          2. Αντί Προλόγου ............................................................... 11

                         3. Τη Γλώσσα μού έδωσαν Ελληνική ............................... 17

                        4. Η πατρίδα μας… οι λέξεις ............................................ 23

                        5. Η γλυκιά «τυραννία» των Λέξεων ............................... 27

                         6. Οι λέξεις μας… η οικογένειά μας ................................. 33

                         7. Είμαστε οι Λέξεις μας ................................................... 39

                          8. Από την πόλη έρχομαι ................................................... 45

                          9. Απολείπειν ο θεός .......................................................... 51

                        10. Άρρητα ρήματα ............................................................55

                         11. Ο Λόγος και τα λόγια .................................................. 61

                         12. Ἄρχεσθαι μαθών, ἄρχειν ἐπιστήσει ........................... 69

                         13. Γαία – Γῆ – Xθὼν – Ἄρουρα – Χοῦς ......................... 75

                          14. Το Aγώι και ο Aγωγιάτης ........................................... 81

                         15. Δός ἡμῖν σήμερον .......................................................... 87

                        16. Ἕκαστος ἐφ’ ᾧ ἐτάχθη ................................................ 93

                        17. Καθ΄ Εἱμαρμένην ......................................................... 99

                       18. Και δύναμιν ἐσχηκότες λόγου ............................... 113

                       19. Κόσμος και Κοσμήματα .............................................117

                       20. Μη θέτεις θέμα τώρα ................................................ 123

                        21. Ὅ γέγονε, γέγονε ....................................................... 129

                        22. Οι Αιρετικοί ................................................................ 135

                        23. Ορατότης μηδέν ........................................................ 141

                       24. Οὐκ ἄν λάβοις ............................................................ 147

                       25. Πράσσειν ἄλογα ............................................................. 153

                      26. Στην αρχή το φως .................................................. 159

                      27. Τα φαινόμενα απατούν ............................................. 163

                      28. Στῶμεν καλῶς ............................................................ 169

                      29. Τα βέβαια βήματα… .................................................. 173

                     30. Τα παθήματα… μαθήματα ........................................ 179

                      31. Το φέρον (μοίρα) φέρε… ........................................... 185

                     32. Το Πάρθιον βέλος και ο Εκηβόλος Απόλλων .......190

                     33. Νηνεμία. Το στερητικόν «Νη» ...............................196

                   34. Ένα γλωσσικό οδοιπορικό στον αστερισμό του “Οἶδα”.... 202

                   35. H διαχρονικότητα της Γλώσσας μας .................... 219

                   36. Γλώσσα και Ιστορία .................................................. 227

                     37. Ο Δήμος και η Δημοκρατία ....................................... 237

                    38. Ζητείται Πολίτης ........................................................ 245

                   39. Οι σύνθετες λέξεις ..................................................... 255

                   40. Το πόθεν των λέξεων ................................................. 269

                 41. Η αυτοκρατορία του επιθέτου .................................. 287

                 42. Οι σύγχρονοι Ποσειδωνιάται ................................. 293

                 43. H «Γλώσσα» των νέων .............................................. 299

                 44. Οι Δρόμοι έχουν τη δική τους Ιστορία … ............. 309

                 45. Η Γλώσσα κουβαλάει την ευγένεια ........................ 319

             46. Το “Forest Park” των Τρικάλων και η Αισθητική της Γλώσσας.... 325

                     47.  «Πάτερ» και η γλωσσική κανονικότητα ............335

              48. Η θητεία του Χάιζενμπεργκ στην Ελληνική Γλώσσα................... 341                 

 

                                                 ΟΠΙΣΘΟΦΥΛΛΟ

     “Μία λέξη και όλα σώζονται. Μία λέξη και όλα χάνονται” (Μπρετόν).

         Αναζητώντας στα υπόγεια δώματα της Γλώσσας μας και στους σκοτεινούς διαδρόμους εκείνες τις λέξεις με τις οποίες ελπίζουμε να πείσουμε ή να αρέσουμε στον απέναντί μας, συνειδητοποιούμε πως η δύναμή τους είναι μεγάλη.

         Πόσες φορές μία λανθασμένη επιλογή ή και χρήση μιας λέξης δεν μάς εξέθεσε και δεν προκάλεσε την αμηχανία των άλλων ή και την οργή τους;

          Πόσες φορές μία λέξη μας δεν έφερε την νηνεμία σε μία σύγκρουσή μας με το περιβάλλον μας, αλλά και πόσες φορές μία άλλη λέξη μας δεν πυροδότησε αναίτιες συρράξεις και φιλονικίες;

         Μία λέξη μας, λοιπόν, μπορεί να μάς βοηθήσει να εκφράσουμε τα πιο ευγενή και πιο ανθρώπινα συναισθήματα  αλλά μπορεί να δηλητηριάσει τον συνάνθρωπό μας και να του προκαλέσει μία άφατη οδύνη.

         Οι λέξεις, επομένως, “μάς κατέχουν και τις κατέχουμε”. Σε μάς έγκειται να χρησιμοποιούμε τη σωστή λέξη στην κατάλληλη στιγμή  αναγνωρίζοντας τη δύναμή της αλλά και τη θέση πως:

      “Τα μέταλλα αναγνωρίζονται από τον ήχο τους, οι άνθρωποι από τα λόγια-λέξεις τους” (Graffiti). 

 

        *Ο Ηλίας Γιαννακόπουλος είναι συγγραφέας και αρθρογράφος. Έχει ασχοληθεί ιδιαίτερα με ζητήματα γλώσσας, φιλοσοφίας, ιστορίας, πολιτικής, κοινωνίας και ανθρώπινης συμπεριφοράς. Είναι δημιουργός του ιστολογίου «ΙΔΕΟπολις», μέσα από το οποίο έχει δημοσιεύσει εκατοντάδες άρθρα με επίκεντρο τον άνθρωπο, τη σκέψη, τον πολιτισμό και τη γλώσσα.

          Άρθρα του δημοσιεύονται  τακτικά στην ψηφιακή εφημερίδα “Political”, στον ιστότοπο “Huffpost” και στην τοπική εφημερίδα των Τρικάλων “Πρωινός Λόγος”.                                     

     Έχει εκδώσει, μεταξύ άλλων, τα βιβλία «ΙΔΕΟπολις», «Σκέψης Εγκώμιον», «Ουκρανικός Πόλεμος» και «Πνευματικές Περιπλανήσεις».

          Στο συγγραφικό του έργο κυριαρχεί η αναζήτηση της βαθύτερης σημασίας των λέξεων και των ιδεών, καθώς και η προσπάθεια σύνδεσης του παρελθόντος με τα σύγχρονα προβλήματα.

         Το «ΓΛΩΣΣΟδρόμιον» αποτελεί μια ακόμη έκφραση αυτής της αναζήτησης, με επίκεντρο τη λέξη, το έτυμό της, τη ρίζα της και τη διαδρομή της μέσα στον χρόνο και στον ανθρώπινο πολιτισμό.

https://iliasgiannakopoulos.blogspot.com/